Manifesto

Połączenie twórczości Lívii Kožuškovej i Marleny Promnej w jednym projekcie wynika z ich wspólnego zainteresowania „między-przestrzenią” – napięciem między abstrakcją a konkretnym motywem, geometrią a bioformą, rysunkiem, malarstwem i grafiką. Lívia Kožušková koncentruje się na intymnym, introspektywnym poziomie: ciele, osobistych granicach, codziennym otoczeniu – często w bliskim dialogu z literaturą i tekstem. Marlena Promna natomiast rozwija temat krajobrazu, ogrodowych i urbanistycznych struktur, środowiska oraz rytmu architektury.

W dialogu ich prac odbijają się dwie drogi – z wnętrza na zewnątrz i z zewnątrz do wewnątrz, płynna ścieżka – od intymnej przestrzeni wewnętrznej ku otwartej panoramie. Cielesność, dotyk i osobiste doświadczenie spotykają się tu z rytmem architektury, krajobrazem i horyzontem, który wykracza poza ramę obrazu. To, co u jednej zaczyna się jako cichy gest wewnątrz „pokoju”, u drugiej przekształca się w mapę przestrzeni, w której spotyka się natura, miasto i człowiek. Wystawa nie oddziela więc świata „pod skórą” od świata wokół nas, lecz ukazuje je jako wzajemnie powiązane warstwy jednego wspólnego doświadczenia.

Płynnie przechodzimy z wertykalnych do horyzontalnych rytmów Marleny – przypominających zwarte leśne porosty czy konstrukcje osadzone w krajobrazie. Motywy nie są tu opisowe, raczej sugerują przestrzeń, w której spotyka się natura i architektura wewnętrzna. Obrazy otwierają się ku szerszym horyzontom: para okrągłych „słońc” nad linią horyzontu, abstrakcyjne pasma krajobrazowe czy sugestie wody i nieba poszerzają przestrzeń wystawy w dal, poza granice galerii. Znajdujemy się w środowisku, gdzie nie chodzi już o intymne wnętrze, lecz o krajobraz, ekosystem. W centralnej części wchodzimy w strefę twórczości Lívii, opartą na geometrii i odczuciu przestrzeni otwartej / zamkniętej: przestrzeni, w której załamuje się światło i pojawiają się fragmenty pokoju lub przenikanie światła przez okno. Ich regularny kształt – podstawowa jednostka architektury, gry i modelu myślowego – zostaje skonfrontowany z tematem dotyku i doświadczenia cielesnego. Ich rozmieszczenie tworzy wizualne napięcie między systemem a niepokojem, między porządkiem a naruszeniem. Ta przestrzeń opiera się na rytmizacji i monochromatycznej kolorystyce. Stopniowo wnikają w nią miększe formy i wyraźniejsze kolory – organiczne struktury funkcjonują jako przejście, zapowiedź rozluźnienia geometrycznego porządku w stronę cielesności i wewnętrznego przeżycia. W końcowej części wystawy intymna geometria i osobista przestrzeń Lívii spotykają się z rozwiniętym krajobrazem Marleny w rytmie i strukturze, subtelnie na siebie reagują i wzajemnie się kształtują.

Wystawa jest nie tylko zbiorem prac dwóch autorek, lecz przemyślaną przestrzenią, w której widz porusza się wzdłuż osi „od wewnątrz na zewnątrz” – a jednocześnie uświadamia sobie, jak krajobraz i architektura odbijają się w ludzkim ciele i w osobistym doświadczaniu przestrzeni.

Tekst kuratorski-Miroslava Ptáčková