Możdżyńska-Nawotka Małgorzata

dr Małgorzata Możdżyńska - Nawotka
Wydział Architektury Wnętrz i Wzornictwa
Katedra Scenografii
Historia Stroju i Wnętrz

Historyk sztuki i kostiumolog, tłumaczka, absolwentka Uniwersytetu Wrocławskiego i Ohio State University, USA. Doktor historii sztuki, kustosz dyplomowany. Prowadzi Dział Tkanin i Ubiorów Muzeum Narodowego we Wrocławiu. Jest autorką/współautorką wystaw, książek i artykułów poświęconych historii oraz projektowaniu mody i kostiumu.

_______________________

Art historian and costumographer, translator, alumnus of the University of Wrocław and  Ohio State University, USA. PhD in art history, curator. Director of the Department of Fabrics and Garment of the National Museum in Wrocław. She is the author/co-author of exhibitions, books and articles about history and design of fashion and costume. Garment historian, just like designer of theatre or film costumes, must at the same time be a historian, anthropologist, an expert on customs and sensitive observer of social phenomena, inspired by curiosity and imagination.

While writing and teaching about history of garment, or preparing museum exhibitions, I try to act according to Baudelaire’s words, who argued that to enjoy fashion, one shouldn't look at it as if it was dead: it would be worth just as much as admiring old outfits hanging in the wardrobe of an old trader, loose and limp like the skin of St. Bartholomew. One must imagine them, alive, brought back to life. Only then will we understand their meaning and spirit.

Publikacje książkowe

Ubiory kobiece / Women’s fashions 1840-1939, M. Możdżyńska - Nawotka, B. Sowina, [katalog kolekcji],tłum. M. Możdżyńska – Nawotka, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, Wrocław 1999

O modach i strojach, M. Możdżyńska – Nawotka, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2002, 2005

Od zmierzchu do świtu. Historia mody balowej, M. Możdżyńska – Nawotka, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2007

Świat w zwierciadle mody, M. Możdżyńska, Ewa Halawa, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, Wrocław 2012

Dawna moda dziecięca, M. Możdżyńska – Nawotka, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, Wrocław 2013

Modna i już. Moda w PRL / Fashion-able in Communist Poland, M. Możdżyńska  - Nawotka, J. Kowalska;  tłum. M. Możdżyńska - Nawotka, Muzeum Narodowe w Krakowie i Muzeum Narodowe we Wrocławiu, Kraków-Wrocław 2015

Moda i kino. Kostiumy filmowe z kolekcji CeTA w Pawilonie Czterech Kopuł, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, Wrocław, 2017

Tłumaczyła na język polski prace wybitnych brytyjskich historyków (Ch, Bartlett, Konflikt globalny, K. Robbins, Zmierzch wielkiego mocarstwa), a na język angielski kilkadziesiąt książek poświęconych sztuce dawnej i współczesnej (zwłaszcza modernistycznej architekturze Wrocławia) oraz katalogów kolekcji muzealnych, a także wnioski o wpisanie na listę Dziedzictwa kulturowego UNESCO wrocławskiej Hali Stulecia oraz Kościołów Pokoju w Jaworze i Świdnicy.

Ważniejsze artykuły naukowe

M. Możdżyńska-Nawotka, Hanna Polańska, Piękno, praktyczność i etykieta, czyli strój amazonki / Beauty, practicality and etiquette. The Amazon’s c ostume [w:] Hanna Polańska (red.), Dama w siodle, [katalog wystawy w Muzeum Łowiectwa i Jeździectwa w Warszawie], Warszawa 2003, s. 21-56

M. Możdżyńska-Nawotka, W rytmie epoki. Moda dwudziestolecia z kolekcji Muzeum Narodowego we Wrocławiu / To the Beat of the Times. Fashion of the 1920s and 1930s in the Collection of the National Museum in Wrocław [w:] Dwudziestolecie. Oblicza nowoczesności / Between the Wars: The Faces of Modernity, [publikacja towarzysząca wystawie w Muzeum Historii Polski], Warszawa 2008, s. 128-149

M. Możdżyńska-Nawotka. Decke mit der Heilsgeschichte/Coverlet with History of Salvation; Satteldecke/Saddlecloth; Wndbehang mit Schulterklappen, [w:] Tuchintarsien in Europa von 1500 bis heute / Inlaid Patchwork in Europe from 1500 to the Present (Scriftenreihe. Museum Europäischer Kulturen. Bd. 6), D. Beuland-Kitzerow, S. Joram, E. Karasek (red.), Berlin 2009, s. 298-303

M. Możdżyńska-Nawotka Między sztuką, etykietą a osobistą ekspresją. Inspiracje orientalne w modzie kobiecej XVIII i XIX wieku w Polsce, [w:] Barbara Biedrońska-Słotowa (red.), Tkaniny orientalne w Polsce – gust czy tradycja, Warszawa 2011, s. 217-226

M. Możdżyńska-Nawotka, Pochwała kostiumu, czyli geneza mody dziecięcej / The eulogy of costume or the origin of children’s fashion: inspirtations and mechanisms, w: M. Furmanik, J. Wasilewska (red.), Strój – zwierciadło kultury / Costume – Mirror of Culture (materiały konferencji organizowanej przez Polski Instytut Studiów nad Sztuką Świata), Warszawa 2013, s. 57-65

M. Możdżyńska-Nawotka, D. Jędrysek, hasła katalogowe i wstęp do rozdziału, w: U. Bończak (red.), Eine Adlige Dame in Späten 18. und frühen 19. Jahrhundert / Szlachetnie urodzona kobieta końca XVIII i początku XIX w., Adel in Schlesien und in der Oberlausitz. Mittelalter. Neuzeit. Gegenwart / Szlachta na Śląsku i Górnych Łużycach. Średniowiecze. Nowożytność. Współczesność, Görlitz-Wrocław 2014, s. 283-287

M. Możdżyńska-Nawotka, D. Jędrysek, Ubiór na co dzień i od święta / Fest- und Alltag Kleidung, w: M. Bauer (ed.), Szlachta na Śląsku. Średniowiecze i czasy nowożytne / Adel in Schlesien. Mittelalter und Frühe Zeit, Legnica-Wrocław 2014, s. 170-177

M. Możdżyńska-Nawotka, J. Kowalska, Bardzo polski len? Ubiory lniane z okresu międzywojennego w zbiorach Muzeów Narodowych i Etnograficznych we Wrocławiu i Krakowie / The Very Polish Linen? Linen Fashions from the Interwar Period in the Collections of the National and Ethnographic Museums in Wrocław and Kraków, „Roczniki Sztuki Śląskiej”, XXIII, 2014, s. 135-153

M. Możdżyńska-Nawotka, Królewska maskarada, czyli rozwiązanie zagadki tzw. hiszpańskiego stroju koronacyjnego Stanisława Augusta / The Royal Masquerade. Solving the Mystery of the So-Called ‘Spanish’ Coronation Dress of Stanislaus Augustus, „Kronika Zamkowa”, 1-2/67-68/2014

M. Możdżyńska-Nawotka, D. Jędrysek-Skotnicka, Od dworskiego splendoru do inspiracji antykiem. Obuwie dziecięce z XVIII i9 XIX wieku w kolekcji Muzeum Narodowego we Wrocławiu [w:] Przedmioty skórzane na co dzień i od święta / Anna Kowalska (red.), Szczecin 2015, s. 97-132.

M. Możdżyńska-Nawotka, „Styl trubadurów” i historyzm w modzie kobiecej w Polsce końca XVIII i 1. połowy XIX wieku[w:] M. Furmanik-Kowalska, A. Straszewska (red.), Sztuka stroju, strój w sztuce / art., Warszawa 2017, s. 79-108

M. Możdżyńska-Nawotka, J. R. Kowalska, Od sweterka ze spadochronu do mody w stylu New Look. Ubiory kobiece z lat czterdziestych XX wieku na wystawie Modna i już. Moda w PRL From Jumper Made of Parachute to New Look Fashion. Women’s Clothes from 1940s at Exhibition Fashionable and That’s it. Fashion in Polish People’s Republic, [w:] Ewa Letkiewicz (red.), Ciało, strój, biżuteria w kontekście przemian kulturowych, społecznych i politycznych pierwszej połowy XX wieku, Lublin 2017, s. 141-157

Projekty badawcze

W 2015 uzyskała grant badawczy NCN w programie OPUS na projekt: Aktywne medium. Moda jako narzędzie konfrontacji z dystansem kulturowym i historycznym na przykładzie mody kobiecej XIX wieku w Polsce (2016-2019).

Wystawy

Od krynoliny do małej czarnej. Moda kobieca 1840-1939, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, 1999-2000

Moda i styl, Muzeum Architektury we Wrocławiu, 2002-2003

Wrocławska sukienka, wystawa plenerowa, Rynek we Wrocławiu, 2003

Ubiory i akcesoria mody epoki biedermeieru, Muzeum Ziemi Lubuskiej w Gorzowie, 2004

Moda na wieczór i karnawał, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, 2007

Moda dwudziestolecia z kolekcji Muzeum Narodowego we Wrocławiu, Zamek Królewski w Warszawie (część wystawy Dwudziestolecie 1918-1939. Oblicza nowoczesności, współorganizowanej przez Muzeum Historii Polski w Warszawie) , 2008

W rytmie epoki. Moda dwudziestolecia, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, 2009  

Oblicza lalki, Wrocławski Teatr Lalek, 2010   

Był bal, Wrocławski Teatr Lalek, 2010

Od zmierzchu do świtu. Historia mody balowej, Pałac Herbsta, Muzeum Sztuki w Łodzi, 2011

Świat w zwierciadle mody, Muzeum Etnograficzne we Wrocławiu, 2012  

Dawna moda dziecięca, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, Muzeum Miedzi w Legnicy, 2013-2014

Wiosenny pokaz mody, Muzeum Miedzi w Legnicy, Muzeum Ceramiki w Bolesławcu, 2013-2014  

Był bal. Moda na karnawał, Muzeum Miedzi w Legnicy, Muzeum Ceramiki w Bolesławcu, 2015

Modna i już. Moda w PRL, Muzeum Narodowe w Krakowie, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, 2015 – 2016

Moda i kino. Kostiumy filmowe z kolekcji CeTA w Pawilonie Czterech Kopuł, Muzeum Sztuki Współczesnej, Oddział Muzeum Narodowego we Wrocławiu, 2017

Popularyzacja

Prowadziła autorskie rubryki w miesięcznikach „Focus-Historia” („Galeria mody”, 2014-2015) i „Zabytki/Heritage” („Alternatywna historia mody”, 2007-2008). W wyniku wieloletniej (od 2003)  współpracy z miesięcznikiem „Nowe Książki” na jego łamach opublikowała kilkadziesiąt recenzji książek poświęconych projektowaniu i historii mody, wnętrz, obyczajów, sztuce dawnej i współczesnej.  

Nagrody i wyróżnienia

1999 – „Sybilla”, I Nagroda w konkursie „Muzealne wydarzenie 1999 roku” w kategorii „Wystawy historyczne, biograficzne i literackie” za wystawę „Od krynoliny do małej czarnej. Moda kobieca 1840-1939”.

2000 – VI Wrocławskie Targi Książki Naukowej, nagroda dla katalogu Moda kobieca/ Women’s fashions 1840-1939

2007 – Wrocławskie Promocje Dobrej Książki, wyróżnienie dla książki Od zmierzchu do świtu. Historia mody balowej

Możdżyńska-Nawotka Małgorzata Fot. Czesław Chwiszczuk