Wystawa „Nature morte. Biżuteria"

Wystawa „Nature morte. Biżuteria"

19.02–13.04.2017

Wystawa realizowana we współpracy pomiędzy Muzeum Narodowym i Akademią Sztuk Pięknych we Wrocławiu, Wydziałem Architektury Wnętrz i Wzornictwa. Kuratorzy: Agata Danielak-Kujda, Giedymin Jabłoński.

Prezentacja „Nature morte. Biżuteria” powstała z inicjatywy Michaela Petry’ego, znanego kuratora i dyrektora londyńskiego Muzeum Sztuki Współczesnej (MOCA London) i Giedymina Jabłońskiego, artysty, kuratora, nauczyciela akademickiego, a w szczególności autorytetu w dziedzinie biżuterii artystycznej.

Pokazane zostaną prace ponad 80 autorów z całego świata, w tym reprezentantów niedawno powstałej Pracowni Biżuterii z Katedry Wzornictwa Akademii Sztuk Pięknych im. Eugeniusza Gepperta w osobach jej pedagogów i studentów.

Uczestnicy wystawy (w kolejności alfabetycznej imion):

  • Afke Golsteijn NL,
  • Agata Danielak Kujda PL,
  • Agata Nartowska PL,
  • Agata Nowosielska PL,
  • Aneta Regel PL/UK,
  • Andi Gut DE,
  • Andrea Wippermann DE,
  • Andrzej Boss PL,
  • Andrzej Pacak UK/PL,
  • Andrzej Szadkowski PL,
  • Anita Matysek PL,
  • Bruce Metcalf US,
  • Carmen Amador ES,
  • David Clarke UK,
  • Diana Gladkaja LT,
  • Dovile Kondrasovaite LT,
  • Eeva Wornell FI,
  • Eija Mustonen FI,
  • Emily Valentine Bullock NZ,
  • Felieke van der Leest NO,
  • Fritz Maierhofer AT,
  • Giedymin Jabłoński PL,
  • Gijs Bakker NL,
  • Hans Stofer UK,
  • Herman Hermsen DE,
  • Hilde de Decker BE,
  • Helena Lehtinen FI,
  • Jacek & Anna Mydlarscy PL,
  • Jarosław Westermark PL,
  • Jivan Astfalck UK,
  • Jorge Manila MX/BE,
  • Judy McCaig UK,
  • Karol Weisslechner SK,
  • Katerina Belkina RU/DE,
  • Katja Prins NL,
  • Kelly McCallum UK,
  • Ketli Titsar EE,
  • Kristi Paap EE,
  • Małgorzata Kalińska PL,
  • Marek Rogulski PL,
  • Mari Ishikawa JP/DE,
  • Michael Petry UK,
  • Mindaugas & Asta Simkieviciai LT,
  • Mona Wallstrom SE,
  • Nanna Melland NO,
  • Nikola Weryk PL,
  • Nina Sajet NL,
  • Peter Skubic AT,
  • Petra Zimmermann AT,
  • Philip Sajet NL & Elisabetta Cappello IT,
  • Pierre Cavalan AU,
  • Przemysław Wańczyk PL,
  • Ramon Puig Cuyas ES,
  • Rima Zaveckaite LT,
  • Ruudt Peters NL,
  • Sara Gackowska PL,
  • Sari Liimatta FI,
  • Sergiusz Kuchczyński PL,
  • Sigurd Bronger NO,
  • Silvia Walz ES,
  • Sławomir Fijałkowski PL,
  • Tanel Veenre EE,
  • Tasso Mattar DE,
  • Ted Noten NL,
  • Tina Lilienthal UK,
  • Wojciech Kalandyk PL,
  • Wojciech Mokwiński PL,
  • Zane Zukowska LV
  • Studentki:
  • Agata Stenkowska,
  • Agnieszka Ihnatowicz,
  • Agnieszka Pasek,
  • Agnieszka Tchórzewska,
  • Aleksandra Lubos,
  • Angelika Warzyc,
  • Katarzyna Konińska,
  • Katarzyna Rakowiecka,
  • Małgorzata Matrenik,
  • Paulina Cieślewska,
  • Wiktoria Snela,
  • Zuzanna Trawińska

Miejsce prezentacji:

Muzeum Narodowe we Wrocławiu, pl. Powstańców Warszawy 5, Hol główny/parter

Wystawa „Nature morte. Biżuteria”

Jednocześnie z wystawą „NATURE MORTE  – Współcześni artyści ożywiają tradycje martwej natury”, Muzeum Narodowe we Wrocławiu zaprezentuje drugą wystawę o nieprzypadkowo bardzo zbliżonym tytule, „Martwa Natura – Biżuteria”. Pierwsza z wystaw, autorstwa Michaela Petry, znanego kuratora i dyrektora londyńskiego Muzeum Sztuki Współczesnej (MOCA London) pomyślana została jako wystawa podróżująca o oryginalnej formule, polegającej na dodawaniu aneksu pochodzącego z kraju goszczącego. W Polsce aneks ten składa się z dzieł pochodzących ze zbiorów sztuki historycznej i współczesnej wrocławskiego Muzeum Narodowego. Podczas planowania polskiej edycji narodziła się koncepcja włączenia do aneksu biżuterii artystycznej. W trakcie pracy nad tym pomysłem początkowy zamiar niewielkiej kolekcji dodanej w ramach polskiego aneksu przerodził się w projekt samodzielnej,  międzynarodowej wystawy, towarzyszącej wystawie głównej. O takiej zmianie zadecydowało szczególne miejsce biżuterii, bedącej stosunkowo nowym i intensywnie rozwijającym się medium współczesnej sztuki. Zainteresowanie artystów biżuterią, którego początki pojawiły się w sztuce europejskiej już w okresie Art Nouveau, rozwinęło się silnie w okresie schyłkowego Modernizmu. Następnie Postmodernizm poszukujący nowych przestrzeni sztuki w pełni zaakceptował obywatelstwo biżuterii jako medium artystycznej ekspresji. Zadecydowały  o tym przede wszystkim takie jej cechy jak związek z ludzkim ciałem oraz swoista kontekstualność, wynikająca z faktu, że proces komunikacyjny artysta – odbiorca w przypadku biżuterii zawiera jeszcze jeden dodatkowy element – osobę noszącą. Zależnie bowiem od tej osoby, jej wieku, narodowości, ubioru, pozycji społecznej, etc., wreszcie sytuacji w których się wraz z biżuterią znajduje, zmienia się kontekst i w rezultacie ostateczna zawartość komunikatu artystycznego. Ta właściwość biżuterii, oraz możliwość wyjścia dzieła w przestrzeń pozagaleryjną okazały się specjalnie interesująca dla wielu artystów. Jednocześnie tak jak w całej sztuce współczesnej obserwujemy zacieranie się granic pomiędzy biżuterią a innymi, tradycyjnie odrębnymi dziedzinami sztuki.

Zamysłem twórców wystawy jest między innymi pokazanie tej płynności granic. Dochodzi do tego bardzo dla biżuterii nietypowy temat martwej natury, który podobnie jak w „wystawie matce” pojawia się w postaci różnego typu związków z tym tradycyjnym genre’em. Są to analogie zarówno w warstwie ikonograficznej jak symbolicznej i narracyjnej. Niektóre prace prezentowane na wystawie sa wprost biżuterią i martwą naturą, inne kojarzą się z tytułowymi pojęciami poprzez różnego rodzaju podobieństwa, analogie lub o nich opowiadają.  Nie przypadkiem oprócz uczestników wystawy na co dzień tworzących biżuterię pojawili się artyści uprawiający przede wszystkim instalację, malarstwo, rzeźbę, ceramikę, fotografię, wideo. Ich prace z pogranicza różnych obszarów są elementem szczególnie istotnym, pokazującym płynność granic pomiędzy rozmaitymi dziedzinami  współczesnej sztuki.

Wystawa jednocześnie może pretendować do miana przedsięwzięcia prekursorskiego, jako że pomimo dobrze ponad pół wieku trwającej ekspansji biżuterii na scenie współczesnej sztuki, była ona dotychczas prezentowana zazwyczaj na wystawach i w galeriach wyspecjalizowanych w tej dziedzinie. Pierwszym poważniejszym wyłomem była wystawa „Postmodernizm” zaprezentowana w roku 2011 przez Victoria & Albert Museum w Londynie, tam jednak biżuteria kilku wybranych autorów stanowiła niewielką i nie wyodrębnioną część kolekcji. Warto także zaznaczyć, ze wśród prezentowanych twórców biżuterii znajduja się nazwiska artystów zaliczających się do światowej elity w tej dziedzinie.

Organizatorzy mają nadzieję, że wystawa dostarczy zwiedzajacym wielu wrażeń i przeżyć zarówno estetycznych jak interpretacyjnych, które czasami wymagać mogą wręcz detektywistycznego wysiłku przy docieraniu do zawartych w prezentowanych dziełach treści. Na koniec jako rodzaj ‘podpowiedzi’ zwrócę uwagę na bardzo ciekawą refleksję wybitnego badacza malarskiej martwej natury Charlesa Sterlinga, który obserwuje pewną wspólną dla tego gatunku cechę, niezależną od epoki. We wstępie do swojej znanej pracy książkowej „Martwa Natura Od starożytności po wiek XX” Sterling pisze: „... autentyczna martwa natura rodzi się z chwilą kiedy malarz podejmuje fundamentalną decyzję wybrania za temat i zorganizowania w pewną całość plastyczną grupy przedmiotów. To, że zależnie od czasu i środowiska, w którym pracuje, zamyka w nich najróżniejsze aluzje duchowe, nie zmienia nic w jego najgłębszym zamiarze artystycznym, którym jest – narzucić nam swoje poetyckie wzruszenie w obliczu piękna jakie dostrzegł w tych przedmiotach i ich nagromadzeniu.”

Ogladając wystawę „Martwa Natura – Biżuteria” warto zastanowić się czy powyższa obserwacja dotyczy w jakimś stopniu dzieł na niej prezentowanych. 

Giedymin Jabłoński


informacja: Agata Danielak-Kujda

Galeria:

Więcej »